Boter is een van de oudste en meest gekoesterde ingrediënten in de Europese keuken, en in Nederland neemt het een bijzondere plek in — van het klassieke klontje boter op de boterham tot de beurre noisette in de haute cuisine. Met 717 kcal per 100 g en 81,1 g vet is het een puur vetproduct: slechts 0,9 g eiwit, 0,1 g koolhydraten en 17,9 % water. Ondanks die hoge energiedichtheid is boter een smaakmaker die in kleine hoeveelheden een wereld van verschil maakt.
Vitamine A blinkt uit met 684 µg per 100 g (~86 % ADH) en ondersteunt het gezichtsvermogen, de huidgezondheid en het immuunsysteem. Vitamine E (2,32 mg, ~15 % ADH) werkt als antioxidant en beschermt celwanden. Vitamine K (7 µg, ~9 % ADH) is betrokken bij de bloedstolling. Vitamine D (1,5 µg, ~10 % ADH) helpt bij de calciumopname. Selenium (1 µg) levert een bescheiden bijdrage aan de antioxidantverdediging. Het cholesterolgehalte is 215 mg per 100 g — aanzienlijk, dus gebruik boter bewust. Roomboter bevat voornamelijk verzadigd vet, maar ook kleine hoeveelheden boterzuur dat gunstig kan zijn voor de darmgezondheid.
Gebruik roomboter voor het bakken op laag tot middelhoog vuur — bij te hoge temperaturen verbrandt het melkeiwit en wordt de smaak bitter. Voor hogere temperaturen maak je geklaarde boter: smelt boter langzaam en schep het schuim af totdat een heldere, goudgele vloeistof overblijft. Smeer een dunne laag roomboter op vers brood in plaats van een dikke klodder — je proeft de smaak volop en bespaart calorieën. In de Nederlandse baktraditie is echte roomboter onmisbaar voor korstdegen, sprits en boterkoek. Bewaar boter afgedekt in de koelkast en haal een klein stukje een halfuur voor gebruik eruit voor optimale smeerbaarheid.
| Voedingsstof | Per 100 g | Per portie |
|---|---|---|
| Calorieën | 717 kcal | 100 kcal |
| Eiwit | 0.9 g | 0.1 g |
| Vet | 81.1 g | 11.4 g |
| Koolhydraten | 0.1 g | 0.0 g |
| Vezels | 0 g | 0.0 g |
| Suiker | 0.1 g | 0.0 g |
| Water | 17.9 g | 2.5 g |
| Vitamines en mineralen | ||
| Vitamine A | 0.684 mg | 76% |
| Vitamine D | 1.5 µg | 8% |
| Vitamine E | 2.32 mg | 15% |
| Vitamine K | 7 µg | 6% |
| Natrium | 11 mg | 0% |
| Cholesterol | 215 mg | 72% |
| Seleen | 1 µg | 2% |
| Portie | Calorieën | Eiwit | Vet | Koolhydraten |
|---|---|---|---|---|
| 100 g | 717 kcal | 0.9 g | 81.1 g | 0.1 g |
| 1 eetlepel (14 g) | 100 kcal | 0.1 g | 11.4 g | 0.0 g |
| 1 klontje (5 g) | 36 kcal | 0.0 g | 4.1 g | 0.0 g |
| Voedingsmiddel | Calorieën | Eiwit | Vet | Koolhydraten |
|---|---|---|---|---|
| Boter | 717 kcal | 0.9 g | 81.1 g | 0.1 g |
| Griekse yoghurt | 59 kcal | 10.2 g | 0.7 g | 3.6 g |
| Melk (vol) | 61 kcal | 3.2 g | 3.3 g | 4.8 g |
| Kefir | 63 kcal | 3.3 g | 3.5 g | 4.7 g |
| Kwark | 98 kcal | 11.1 g | 4.3 g | 3.4 g |
Gebruik onze caloriecalculator om je dagelijkse caloriebehoefte te berekenen.