Żurek to najbardziej polski z polskich zup — kwaśny, kremowy bulion na bazie zakwasu z mąki żytniej, którego smaku nie da się porównać z żadną inną zupą na świecie. Tradycja fermentowania mąki żytniej na żur sięga średniowiecza, kiedy chłopi odkryli, że kilkudniowy zakwas nadaje zupie charakterystyczny kwaśno-pikantny smak. Żurek to obowiązkowe danie wielkanocne, często podawane w wydrążonym bochenku chleba — symbol zmartwychwstania i odnowy. Przy zaledwie 55 kcal na 100 g, 3,5 g białka, 2,5 g tłuszczu i 5 g węglowodanów, żurek jest jednym z najlżejszych polskich dań. 86 g wody na 100 g doskonale nawadnia, a 0,5 g błonnika wspiera trawienie. Z białą kiełbasą, jajkiem na twardo i majerankiem żurek grzeje ciało i duszę — w Wielkanoc, w mroźny zimowy dzień i w każdy inny moment, gdy potrzeba otulającego ciepła.
Sód (520 mg, ~22 % DRV) jest podwyższony ze względu na zakwas i kiełbasę — warto kontrolować porcję. Potas (150 mg, ~4 % DRV) wspomaga funkcje komórkowe, żelazo (0,9 mg, ~5 % DRV) transportuje tlen, fosfor (55 mg, ~8 % DRV) buduje kości, a witamina B6 (0,12 mg, ~9 % DRV) wspiera metabolizm białek. Fermentowany zakwas żytni jest naturalnym probiotykiem, który może korzystnie wpływać na mikroflorę jelitową.
Zakwas przygotuj 3–5 dni przed podaniem: zalej mąkę żytnią ciepłą wodą, dodaj ząbek czosnku i ziele angielskie, odstaw w ciepłe miejsce, mieszając codziennie. Ugotuj bulion z białej kiełbasy, korzenia pietruszki, marchwi i liścia laurowego. Dodaj zakwas łyżkami, doprawiając do smaku — żurek powinien być wyraźnie kwaśny, ale nie ostry. Na koniec wlej odrobinę śmietany i dodaj majeranek. Podawaj z pokrojoną białą kiełbasą i połówkami jajka na twardo. Chlebowy „misa\" to efektowna, ale opcjonalna forma podania.
| Składnik | Na 100 g | Na porcję |
|---|---|---|
| Kalorie | 55 kcal | 193 kcal |
| Białko | 3.5 g | 12.3 g |
| Tłuszcz | 2.5 g | 8.8 g |
| Węglowodany | 5 g | 17.5 g |
| Błonnik | 0.5 g | 1.8 g |
| Cukier | 0.8 g | 2.8 g |
| Woda | 86 g | 301.0 g |
| Witaminy i minerały | ||
| Sód | 520 mg | 23% |
| Potas | 150 mg | 3% |
| Żelazo | 0.9 mg | 5% |
| Fosfor | 55 mg | 4% |
| Witamina B6 | 0.12 mg | 7% |
| Porcja | Kalorie | Białko | Tłuszcz | Węglowodany |
|---|---|---|---|---|
| 100 g | 55 kcal | 3.5 g | 2.5 g | 5 g |
| 1 miska (350 g) | 193 kcal | 12.3 g | 8.8 g | 17.5 g |
| bread_bowl (400 g) | 220 kcal | 14.0 g | 10.0 g | 20.0 g |
| Produkt | Kalorie | Białko | Tłuszcz | Węglowodany |
|---|---|---|---|---|
| Żurek | 55 kcal | 3.5 g | 2.5 g | 5 g |
| Rosół | 35 kcal | 3 g | 1.5 g | 2 g |
| Flaki | 65 kcal | 8 g | 3 g | 2 g |
| Gołąbki | 110 kcal | 7 g | 5 g | 9 g |
| Bigos | 120 kcal | 7 g | 7.5 g | 6 g |
Skorzystaj z naszego kalkulatora kalorii, aby poznać swoje dzienne zapotrzebowanie kaloryczne.